KONWENCJA Nr 154
MIĘDZYNARODOWEJ ORGANIZACJI PRACY
dotycząca popierania rokowań zbiorowych

Data wejścia w życie: 11 sierpnia 1983 r.

Konferencja Ogólna Międzynarodowej Organizacji Pracy, zwołana do Genewy przez Radę Administracyjną Międzynarodowego Biura Pracy i zebrana tam w dniu 3 czerwca 1981 r. na sześćdziesiątej siódmej sesji,

potwierdzając postanowienie Deklaracji Filadelfijskiej uznające „uroczysty obowiązek Międzynarodowej Organizacji Pracy popierania wśród różnych narodów świata programów, zapewniających rzeczywiste uznanie prawa rokowań zbiorowych" i stwierdzając, że zasada ta ma „całkowite zastosowanie do wszystkich narodów na świecie",

mając na uwadze kluczowe znaczenie istniejących norm międzynarodowych zawartych w Konwencji dotyczącej wolności związkowej i ochrony praw związkowych, z 1948 r.. Konwencji dotyczącej prawa organizowania się i rokowań zbiorowych, z 1949 r., Zalecenia dotyczącego układów zbiorowych, z 1951 r., Zalecenia dotyczącego dobrowolnego pojednawstwa i arbitrażu, z 1951 r., Konwencji i Zalecenia dotyczących stosunków pracy (służba publiczna), z 1978 r., a także Konwencji i Zalecenia dotyczących administracji pracy, z 1978 r.,

uważając, że pożądane jest poczynienie większych wysiłków dla osiągnięcia celów tych norm i, w szczególności, ogólnych zasad ustanowionych w art. 4 Konwencji dotyczącej prawa organizowania się i rokowań zbiorowych, z 1949 r. i ust. l Zalecenia dotyczącego układów zbiorowych, z 1951 r.,

uważając w związku z tym, że normy te powinny zostać uzupełnione przez odpowiednie środki oparte na nich i mające na celu popieranie swobodnych i dobrowolnych rokowań zbiorowych,

postanowiwszy przyjąć niektóre wnioski dotyczące popierania rokowań zbiorowych, która to sprawa stanowi czwarty punkt porządku dziennego sesji,

postanowiwszy, że wnioski te zostaną ujęte w formę konwencji międzynarodowej,

przyjmuje dnia dziewiętnastego czerwca tysiąc dziewięćset osiemdziesiątego pierwszego roku następującą Konwencję, która otrzyma nazwę: Konwencja dotycząca rokowań zbiorowych, z 1981 r.:

CZĘŚĆ I

ZAKRES STOSOWANIA I DEFINICJE

Artykuł 1

1. Niniejsza Konwencja ma zastosowanie do wszystkich dziedzin działalności gospodarczej.
2. Zakres, w jakim gwarancje przewidziane w niniejszej Konwencji mają zastosowanie do sił zbrojnych i policji, może być określony w drodze ustawodawstwa lub praktyki krajowej.
3. Jeśli chodzi o służbę publiczną, odrębne zasady stosowania niniejszej Konwencji mogą być ustalone w drodze ustawodawstwa lub praktyki krajowej.

Artykuł 2

Dla celów niniejszej Konwencji określenie „rokowania zbiorowe" dotyczy wszystkich negocjacji, które następują między pracodawcą, grupą pracodawców albo co najmniej jedną organizacją pracodawców z jednej strony i co najmniej jedną organizacją pracowników z drugiej, w celu:
a) określenia warunków pracy i zatrudnienia; i/lub
b) uregulowania stosunków między pracodawcami a pracownikami; i/lub
c) uregulowania stosunków między pracodawcami lub ich organizacjami a organizacją lub organizacjami pracowników.

Artykuł 3

1. Jeśli ustawodawstwo lub praktyka krajowa uznają istnienie przedstawicieli pracowników, zgodnie z ich definicją zawartą w art. 3 b) Konwencji dotyczącej przedstawicieli pracowników, z 1971 r., ustawodawstwo lub praktyka krajowa mogą określić stopień, w jakim określenie „rokowania zbiorowe" będzie się również rozciągało, dla celów niniejszej Konwencji, na negocjacje z tymi przedstawicielami.
2. Jeśli w wykonaniu ust. 1 niniejszego artykułu określenie „rokowania zbiorowe" obejmuje również negocjacje z przedstawicielami pracowników, o których mowa w tym ustępie, zostaną podjęte, jeśli okaże się to konieczne, odpowiednie środki dla zapewnienia, by obecność tych przedstawicieli nie została wykorzystana w celu osłabienia pozycji zainteresowanych organizacji pracowników.

CZĘŚĆ II

METODY STOSOWANIA

Artykuł 4

Postanowienia niniejszej Konwencji, jeśli nie zostały wprowadzone w życie w drodze układów zbiorowych, orzeczeń arbitrażowych lub w inny sposób zgodny z praktyką krajową, będą wprowadzane w życie w drodze ustawodawstwa krajowego.

CZĘŚĆ III

POPIERANIE ROKOWAŃ ZBIOROWYCH

Artykuł 5

1. W celu popierania rokowań zbiorowych zostaną podjęte środki dostosowane do warunków krajowych.
2. Środki, o których mowa w ust. 1 niniejszego artykułu, będą miały na celu:
a) umożliwienie prowadzenia rokowań zbiorowych wszystkim pracodawcom i wszystkim grupom pracowników w dziedzinach działalności objętych zakresem niniejszej Konwencji;
b) stopniowe rozciągnięcie rokowań zbiorowych na wszystkie sprawy, o których mowa w art. 2 a), b) oraz c) niniejszej Konwencji;
c) zachęcanie do tworzenia procedur uzgodnionych przez organizacje pracodawców i pracowników;
d) nieutrudnianie rokowań zbiorowych przez brak zasad proceduralnych lub ich nieadekwatność albo niewłaściwość;
e) ustanowienie takich organów i procedur dla rozwiązywania sporów dotyczących pracy, by przyczyniały się one do popierania rokowań zbiorowych.

Artykuł 6

Postanowienia niniejszej Konwencji nie wykluczają działania systemów stosunków zawodowych, w których rokowania zbiorowe odbywają się w ramach mechanizmów lub instytucji pojednawstwa i/lub arbitrażu, w których dobrowolnie uczestniczą strony rokowań zbiorowych.

Artykuł 7

Środki podejmowane przez władze publiczne w celu zachęcenia do rozwoju rokowań zbiorowych i popierania tego rozwoju będą przedmiotem uprzednich konsultacji i, jeśli to możliwe, porozumienia między władzami publicznymi a organizacjami pracodawców i pracowników.

Artykuł 8

Środki podejmowane w celu popierania rokowań zbiorowych nie będą rozumiane ani stosowane w taki sposób, by naruszyć swobodę rokowań zbiorowych.

CZĘŚĆ IV

POSTANOWIENIA KOŃCOWE

Artykuł 9

Niniejsza Konwencja nie rewiduje żadnych istniejących konwencji czy zaleceń.

* * *

Artykuły 10—17: Standardowe postanowienia końcowe 1.

_________________________________________

1 Patrz Zalacznik I