ZALECENIE Nr 79 MIĘDZYNARODOWEJ ORGANIZACJI PRACY dotyczące lekarskiego badania zdolności do zatrudnienia dzieci i młodocianych. Sesja Konferencji: 29 Konferencja Ogólna Międzynarodowej Organizacji Pracy, zwołana do Montrealu przez Radę Administracyjną Międzynarodowego Biura Pracy i zebrana tam w dniu 19 września 1946 r. na dwudziestej dziewiątej sesji, postanowiwszy przyjąć niektóre wnioski dotyczące lekarskiego badania zdolności do zatrudnienia dzieci i młodocianych, która to sprawa stanowi trzeci punkt porządku dziennego sesji, w związku z przyjęciem Konwencji dotyczących lekarskiego badania zdatności do zatrudnienia dzieci i młodocianych w przemyśle i w zajęciach nieprzemysłowych; oraz postanowiwszy uzupełnić te Konwencje zaleceniem, przyjmuje dnia dziewiątego października tysiąc dziewięćset czterdziestego szóstego roku następujące Zalecenie, które otrzyma nazwę: Zalecenie dotyczące badania lekarskiego młodocianych, z 1946 r.: Zważywszy, że Konwencje dotyczące badania lekarskiego młodocianych, z 1946 r., formułują podstawy do uregulowań dotyczących lekarskich badań zdolności do zatrudnienia mających na celu ochronę zdrowia dzieci i młodocianych na wypadek ryzyka niewłaściwego zatrudnienia, pozostawiając jednak ustawodawstwu krajowemu swobodę wyboru praktycznych metod szczegółowych; i zważywszy, że zezwalając na praktyczne adaptacje systemu badań lekarskich w taki sposób, by mógł on być włączony do ogólnego systemu administracyjnego różnych Państw Członków, pożądane jest, aby zapewnić w miarę jednolite stosowanie tych Konwencji w celu utrzymania na najwyższym możliwym poziomie ochronę dzieci i młodocianych, która jest celem tych Konwencji; i zważywszy, że pożądane jest zapoznanie wszystkich Członków z metodami, które - jak stwierdzono - dają zadowalające wyniki w pewnych krajach, a które mogą im posłużyć za wskazówki; Konferencja zaleca, aby każdy Członek stosował następujące postanowienia tak szybko, jak pozwolą na to warunki krajowe, i złożył sprawozdanie do Międzynarodowego Biura Pracy, zgodnie z życzeniem Rady Administracyjnej, o środkach podjętych dla ich wprowadzenia w życie. I. ZAKRES UREGULOWAŃ 1. Postanowienia Konwencji dotyczącej lekarskiego badania młodocianych (zajęcia nieprzemysłowe), z 1946 r., powinny być stosowane do wszystkich zawodów wykonywanych w następujących przedsiębiorstwach i usługach, lub w powiązaniu z nimi, zarówno w sektorze publicznym jak i prywatnym: a) przedsiębiorstwa handlowe, włączając dostawy do domu; b) usługi pocztowo-telekomunikacyjne, włączając dostawy do domu; c) przedsiębiorstwa i usługi administracyjne, w których zatrudnieni zajmują się głównie pracą biurową; d) zakłady prasowe (edycja, dystrybucja, dostawa do domu, kolportaż prasy na ulicach lub w miejscach publicznych); e) hotele, pensjonaty, restauracje, kluby, kawiarnie i inne lokale gastronomiczne, jak również wynagradzana służba domowa; f) zakłady świadczące usługi lecznicze i opiekuńcze ludziom chorym, niedołężnym, pozostającym bez środków do życia lub sierotom; g) teatry i miejsca rozrywki publicznej; h) handel wędrowny, handel obwoźny towarów wszelkiego rodzaju i wszystkie inne zajęcia lub usługi prowadzone na ulicach lub w innych miejscach publicznych; i) wszystkie inne prace, zajęcia lub usługi nieprzemysłowe, nierolnicze i nieżeglugowe. 2. Nie naruszając postanowień Konwencji dotyczącej lekarskiego badania młodocianych (zajęcia nieprzemysłowe), z 1946 r., które zezwalają Członkom na wyłączenie z ich stosowania pracy, uznawanej za nieszkodliwą dla zdrowia dzieci i młodocianych, w przedsiębiorstwach rodzinnych, w których pracują tylko rodzice i ich dzieci lub podopieczni, rządy powinny, biorąc pod uwagę fakt, że zawody, które generalnie nie są uznawane za szkodliwe dla zdrowia, a mogą być niebezpieczne dla pojedynczych osób nie posiadających wymaganych zdolności do wykonywania pewnych prac czy jakichkolwiek prac, dążyć do rozszerzenia na wszystkie prace zarobkowe, bez względu na związki rodzinne istniejące między osobami w nich zaangażowanymi, stosowania uregulowań odnoszących się do lekarskiego badania zdolności do zatrudnienia. II. POSTANOWIENIA DOTYCZĄCE BADAŃ LEKARSKICH 3. Bez względu na badania lekarskie, przeprowadzone przed podjęciem zatrudnienia w celu stwierdzenia zdolności do pracy dziecka lub młodocianego, wymagane przy zawodach wymienionych w art. 2 wspomnianych Konwencji, pożądane jest, aby wszystkie dzieci przechodziły, w miarę możliwości przed ukończeniem obowiązkowego nauczania, ogólne badanie lekarskie, którego wyniki mogłyby być wykorzystane przez służby poradnictwa zawodowego. 4. Szczegółowe badania lekarskie wymagane przez podjęciem zatrudnienia powinny: a) zawierać wszystkie testy kliniczne, radiologiczne i laboratoryjne potrzebne do ustalenia zdolności lub niezdolności do danego zatrudnienia; i b) być połączone w każdym przypadku z odpowiednimi poradami dotyczącymi higieny zdrowia. 5. Okresowe badania powinny: a) być prowadzone w ten sam sposób co badania przeprowadzane przed podjęciem danego zatrudnienia; i b) być połączone z odpowiednimi poradami dotyczącymi higieny zdrowia, a jeśli byłoby to konieczne, to z uzupełniającym poradnictwem zawodowym, w celu zmiany zawodu. 6. 1) Wyniki badań powinny być w całości zamieszczane w kartach przechowywanych w aktach służb medycznych, odpowiedzialnych za przeprowadzanie badań. 2) Informacje wpisane do świadectwa lekarskiego przeznaczone do udostępnienia pracodawcy lub informacje o badaniu lekarskim odnotowane na pozwoleniu lub w książeczce pracy, powinny być dostatecznie precyzyjne, by umożliwiały wskazanie ograniczeń zdolności do zatrudnienia stwierdzonych podczas badania i środków ostrożności, które w wyniku tego powinny być podjęte w odniesieniu do warunków zatrudnienia, lecz pod żadnym warunkiem nie powinny zawierać poufnych informacji, takich jak stwierdzenie wad wrodzonych lub chorób odkrytych podczas badania. 7. 1) Ponieważ w większości przypadków dojrzewanie nie jest jeszcze ukończone w wieku lat osiemnastu, w konsekwencji czego wciąż istnieje potrzeba specjalnej opieki, pożądane jest przedłużenie obowiązkowych badań lekarskich do wieku przynajmniej dwudziestu jeden lat dla wszystkich młodych pracowników zatrudnionych zarówno w zawodach przemysłowych, jak i nieprzemysłowych. 2) Jako minimum, stopień ryzyka wymagający przedłużenia badań lekarskich, zgodnie z art. 4 wspomnianych Konwencji, do wieku dwudziestu jeden lat powinien być oceniany w sposób liberalny; przedłużenie to powinno stosować się, w szczególności, do wszystkich zawodów górniczych, do każdego zatrudnienia w szpitalach i do takich form zatrudnienia w rozrywce publicznej jak taniec i akrobatyka. 8. Postanowienia poprzedniego ustępu nie powinny być interpretowane jako naruszenie obowiązku stosowania postanowień międzynarodowych konwencji czy ustawodawstwa krajowego, które zakazują zatrudniania młodocianych w pewnych zawodach z powodu istniejącego wysokiego ryzyka dla zdrowia lub wymagają, niezależnie od wieku pracownika, nadzoru zdrowotnego nad wszystkimi zatrudnionymi w tych zawodach. III. ŚRODKI DO PODJĘCIA WOBEC OSÓB NIEZDOLNYCH LUB CZĘŚCIOWO ZDOLNYCH DO ZATRUDNIENIA, ZGODNIE Z BADANIEM LEKARSKIM 9. Środki podjęte przez władze krajowe w celu wprowadzenia w życie art. 6 wspomnianych Konwencji powinny obejmować, w szczególności, środki zapewniające, by dzieci i młodociani, u których stwierdzono podczas badania lekarskiego fizyczne kalectwo albo ograniczenia lub ogólnie niezdolność do zatrudnienia: a) otrzymały odpowiednie leczenie w celu usunięcia lub złagodzenia ich kalectwa lub ograniczeń, b) były zachęcane do powrotu do szkoły lub były kierowane do odpowiednich zawodów, które prawdopodobnie będą odpowiadać ich oczekiwaniom i będą w ramach ich możliwości, a także by uzyskały możliwości szkolenia się w tych zawodach; c) korzystały z pomocy finansowej, jeśli będzie to konieczne, w czasie leczenia, nauki lub szkolenia zawodowego. 10. W celu ułatwienia kierowania do odpowiednich zawodów dzieci i młodocianych, u których stwierdzono brak odporności fizycznej lub określone kalectwo, pożądane jest sporządzenie wykazów zawodów i zajęć stosownych dla każdej kategorii niepełnosprawnych i upośledzonych młodych pracowników, przez wykwalifikowanych specjalistów na wspólną odpowiedzialność służb medycznych i służb właściwych w sprawach zatrudnienia; wykazy te powinny być używane jako przewodniki dla badających lekarzy, lecz nie mogą one mieć charakteru wiążącego. IV. ODPOWIEDZIALNE WŁADZE 11. 1) W celu zapewnienia pełnej skuteczności badań lekarskich młodych pracowników, powinny być podjęte środki dla przeszkolenia grupy lekarzy prowadzących badania, specjalizujących się w medycynie pracy i mających szerokie doświadczenie w problemach medycznych związanych ze zdrowiem dzieci i młodocianych. 2) Właściwe władze powinny zapewnić, by były organizowane kursy i studia praktyczne. 3) Lekarze prowadzący badania powinni być wybierani na podstawie kwalifikacji wskazanych w pkt. 1). 12. System badań lekarskich określających zdolność do zatrudnienia powinien być administrowany w taki sposób, aby zapewniał ścisłą współpracę między służbami medycznymi odpowiedzialnymi za przeprowadzanie badań i służbami odpowiedzialnymi za upoważnienie do zatrudnienia dzieci i młodocianych i za nadzór nad ich warunkami zatrudnienia. V. METODY WPROWADZANIA W ŻYCIE 13. 1) W celu zapewnienia regularnych badań lekarskich określających zdolność do pracy dzieci i młodocianych zatrudnionych w przedsiębiorstwie przemysłowym lub nieprzemysłowym, zarówno na terenie przedsiębiorstwa, jak i w powiązaniu z jego działalnością, pracodawcy powinni być zobowiązani do zgłaszania określonym władzom zatrudnienia wszystkich młodych pracowników, których wiek jest niższy niż limit określony przez przepisy dla celów badań. 2) Władzami tymi powinny być: a) oficjalne służby medyczne odpowiedzialne za przeprowadzanie badań i za prowadzenie kompletnych rejestrów wyników tych badań; lub b) właściwe służby upoważnione do zatrudniania dzieci i młodocianych na podstawie wyników badań. 14. W celu zapewnienia regularnych badań lekarskich, określających zdolność do pracy dzieci i młodocianych, zatrudnionych zarówno na swój własny rachunek, jak i na rachunek swoich rodziców, w handlu wędrownym lub jakichkolwiek innych zajęciach wykonywanych na ulicach lub w innych miejscach publicznych: a) młodociani pracownicy wędrowni, których wiek nie przekracza limitu zwalniającego od obowiązkowych badań lekarskich, stwierdzających zdolność do pracy, powinni być zobowiązani do uzyskania indywidualnej licencji, wydawanej jeśli to możliwe przez służby podlegające ministerstwu pracy na podstawie zaświadczenia stwierdzającego zdolność do zatrudnienia, która byłaby wznawiana corocznie na podstawie wyników okresowych badań; licencja powinna posiadać numer seryjny i fotografię lub podpis albo jakikolwiek inny rodzaj identyfikacji posiadacza i ponadto powinna zawierać informacje dotyczące: i) nazwiska, wieku i miejsca zamieszkania posiadacza; ii) nazwiska i miejsca zamieszkania jego rodziców i oświadczenie, że zezwolili oni dziecku na zatrudnienie w zawodzie, na który jest wydana licencja; iii) wyników badań lekarskich przy przyjmowaniu do zatrudnienia i dalszych badań okresowych; b) posiadacz wyżej wspomnianej licencji powinien być zobowiązany do noszenia widocznego znaczka opatrzonego w numer seryjny zgodny z numerem licencji; c) powinna być nawiązana pełna współpraca między służbami inspekcji pracy odpowiedzialnymi za kontrolowanie stosowania ustawodawstwa a władzami lokalnymi, szczególnie służbami prewencyjnymi policji w celu regularnego kontrolowania dokumentów młodocianych pracowników wędrownych i dla zapewnienia ich stosowania się do zarządzeń dotyczących badań lekarskich określających zdolność do pracy.